وسایل و تجهیزات پزشکی به ویژه سوند جز آن گروه اقلامی می باشند که برای تعیین صحیح و مطلوب آن بایستی از پیش بهخوبی پژوهش و پرسوجو کرد. دراین مقاله قصد داریم راهنمایی جامع در ارتباط گزینش و خرید سوند ارائه داده و انواع آن را تفصیل دهیم. با ما همراه باشید.
کاتتر (Catheter) یا این که سوند انواع و اقسام گوناگون دارد که یکی شناختهگردیدهترین آنها سوند ادراری میباشد. سوند لولهای توخالی، باریک، انعطافپذیر و قابل انعطاف میباشد که میتواند مایعات را وارد بدن شخص بیمار کرده یا این که آنهارا بیرون نماید. متناسب با نوع به کار گیری و محل جاگذاری سوند، به انواع متفاوت دستهبندی میشود. سوند عموما برای تخلیه ادرار، تغذیه بیماران دارنده اختلال بلع، ساکشن کردن مخاط بینی و… به عمل میرود.
از جمله چنانچه در دفع ادرار و یا این که کنترل ادرار ایراد دارید، یک کاتتر ادراری را وارد مثانه شما مینمایند کهاین قابلیت و امکان را میدهد تا ادرار را برای شما دفع نماید. چنانچه به خون یا این که دارو نیاز دارید، پزشک معالج ممکن میباشد از یک کاتتر درون وریدی استفاده نماید که با یک سوزن به یک کدام از رگهای شما متصل میباشد (برای پرتودرمانی بدین ترتیب آن را تزریق مینمایند). یا این که چنانچه نقص بلع داشته باشید یک سوند را به معده شما وارد مینمایند تا غذا را به بدن شما برساند.
بعضا از بیماران می باشند که به دلایل متعدد نیاز به سوندگذاری یا این که سونداژ داراهستند. سوندگذاری برای عده ای اعمال می شود که در مورد در اختیار گرفتن ادرار ناتوان می باشند؛ مانند اشخاص سالمند، و بیمارانی که مبتلا عارضه مغزی گردیدهاند. بعضی وقتها هم سوندگذاری به دلایل دیگری مثل فعالیت جراحی یا این که اندازهگیری دفع و جذب بدن مریض شکل می گیرد. به جاگذاری سوند در بدن مریض اصطلاحا سونداژ یا این که سوندگذاری میگویند که یک فعالیت تماما تخصصی میباشد و به دو شکل مستمر و موقت ایفا میگردد.
هم اکنون که با سوند و کارکرد آن آشنا شدید به رسیدگی انواع آن و کاربردهای هریک می پردازیم. انواع سوند عبارتند از :
سوند ادراری؛
سوند معده؛
سوند رکتال؛
سوند ساکشن.
دفع ادرار (ادرار کردن) یک کارایی مهم میباشد که همگی آدمها در زمان روز یکسری بار بایستی این کار را ایفا بدهند تا از جراحت وصال به بدن دوری نمایند. ادرار کردن به دفع و حذف مواد زائد از بدن کمک مینماید؛ و وقتی که انسان در دفع ادرار در گیر اختلال می گردد از سوند برای امداد به دفع و یا این که کنترل ادرار یاری می گیرند. همینطور از این وسیله برای بیرون کردن ادرار از بدن قبلی و بعداز عمل جراحی نیز به کارگیری میگردد. سوند ادراری متناسب با برهه زمانی هنگامی که نیاز به به کار گیری از آن دارید به گروههای گوناگون تقسیم می شود.
بسته به بیماری اشخاص و مقطع هنگامی که به سوند نیاز داراست، دکتر ممکن میباشد یک کدام از انواع سوند ادراری را برای مریض تجویز نماید. انواع سوند ادراری عبارتند از:
سوند فولی؛
سوند نلاتون؛
سوند کاندوم یا این که کاندوم شیت؛
سوند حالب یا این که دابل جی؛
سوند بسکت رتریوال؛
کاتتر سیستوکت یا این که سیستوستومی سوپراپوبیک.
کاتتر فولی یا این که سوند مکان گیرنده Indwelling Catheter یک لوله نازک و استریل میباشد که به درون مثانه وارد میگردد تا ادرار را تخلیه نماید. این سوند از نوع سوندهایی میباشند که برای برهه زمانی وقت گیر در تن باقی می ماند، به همین عامل هم به آن سوند مکان گیرنده میگویند. یک راز سوند فولی یک بادکنک کوچک مملو از آب داراست که داخل مثانه قرار میگیرد (باد کنک منجر میگردد سوند از مثانه بیرون نشود) و انتهای آن در باطن کیسه سوند جای دارد. این نوع کاتتر هر سه ماه یک توشه می بایست ردوبدل گردد و در تیم سوندهای همیشگی قرار میگیرد.
مواقعی که در آن از سوند فولی به کارگیری می گردد عبارتاند از:
انسداد مجاری ادراری با وضعیت ترشحی که دفع ادرار را خلل مینماید مانند: سرطان پروستات، هیپرتروفی پروستات؛
خلل در کارایی مثانه مانند: ترومای نخاعی؛
گردآوریآوری یک مثال ادرار استریل برای تشخیص بعضی بیماریها؛
بررسی بر خروجی ادرار.
مورد ها نام برده فقط بخشی از مفاد استفاده از سوند فولی میباشند که بیان شد.
سوند فولی به دو تیم مبنی بر صورت و کالا تقسیم می گردد که عبارتاند از:
سوند فولی از دید کالا
سوند فولی از حیث کالا عبارت میباشد از:
لاستیکی
پلاستیک فشرده
سیلیکونی
سوند فولی از نگاه صورت
سوند فولی سه رویه که دارنده سه حفره میباشد، که حفره اولیه برای تخلیه ادرار و دو برای تخلیه بالون و حفره سوم برای تزریق آب و دارو میباشد.
سوند فولی بدون واسطه با قابلیت و امکان استفاده دوباره.
سوند فولی نوک خمیده گرد از این نوع سوند فولی عموما برای مردان مسن که سایز پروستات آنها بلندمرتبه شدهاست به کار گیری می شود تا از انسداد مجرای ادراری دوری گردد.
کاتتر فولی دو راه با یک کیسه در حوالی ترک انتهایی
به سوندی قابل انعطاف، فاقد بالون که از متاع پی او سی با روکش سیلیکون میباشد سوند نلاتون می گویند. این سوندها یک توشه مصرف بوده و در رنگهای گوناگون با همت مختلف ایجاد و عرضه میشوند. از این سوند معمولا در مثالگیری ادرای به کارگیری می گردد. از خصوصیتهای این سوند میقدرت به مفاد پایین اشاره نمود.
دارنده بسته بندی جیبی و مسافرتی به صورت U میباشد که به سادگی قابل حمل و جابهجایی میباشد.
فارغ از پوشش بوده و نیاز به اعمال جاریسازی با دست داراست.
به جهت وجود بخش مخروطی در انتهای سوند از ترومایز شدن مجاری ادراری خودداری مینماید.
از این سوند در مفاد پایین به کار گیری میگردد:
وارد کردن دارو به مثانه؛
مفتوح کردن انسداد مجاری ادراری؛
دریافت کردن مثال استریل ادرار؛
تخلیه ترشحات دهن، بینی و ریه.
سایز و رنگ سوند نلاتون
این سوند دارنده رنگبندی و اندازههای متعدد میباشد که در جدول تحت مشاهده می کنید:
تفاوت سوند فولی و نلاتون را به صورت خلاصه میاقتدار در مفاد تحت خلاصه کرد:
سوند فولی داری روکش میباشد و در هنگام جاگذاری نیاز وجود ندارد که به طور دستی سرازیرسازی صورت بپذیرد مغایر سوند نلاتون
سوند فولی منعطف بوده و دارنده یک بالون در بالا میباشد که موجب بیرون نشدن سوند از مکان خود میگردد خلاف سوند نلاتون
کاتتر نلاتون یک توشه مصرف بوده و برای استفاده همیشگی مطلوب وجود ندارد ولی کاتتر فولی مطلوب برای بازه وقت گیر و همیشگی میباشد.
در هنگام به کار گیری از سوند فولی میاقتدار به شغلهای روزمره پرداخت ولی در خصوص به کارگیری از سوند نلاتون این قابلیت نیست.
این نوع کاتتر ویژه مردان میباشد، برای استفاده از این سوند هیچ چیزی وارد مثانه مریض نمی شود. در ازای، یک غلاف مشابه کاندوم در حوالی آلت تناسلی مریض قرار میگیرد و با چسب منحصربهفرد به عضو اثبات تن متصل می گردد و یک لوله ادرار را از مجاری ادراری به یک کیسه منتقل مینماید. فرآورده این کاتتر معمولا از محصول لاتکس پوشش داده گردیده با سیلیکون یا این که پی او سی میباشد. این نوع سوند از سایر سوندها ریلکسخیس میباشد البته احتمال نشت و غیر وابسته شدن کاتتر کاندوم از سایر کاتترها بیشتر میباشد. این کاندوم برای کسانی که در گیر اشتباهات حرکتی، بیازروی اراده ادراری، زوال عقل و پرکاری مثانه می باشند به کار گیری میشود.
از مزایای کاتتر کاندوم میقدرت به مفاد تحت اشاره نمود:
راحتی در استفاده از این سوند؛
قابل به کار گیری فارغ از نیاز به پزشک معالج دارای تخصص؛
کمتر بودن محدودیت حرکتی در مقایسه با سوندهای دیگر؛
کاهش احتمال عفونت مجاری ادراری؛
سوای درد.
به لولهای بلند، باریک و انعطافپذیر که با شغل جراحی در حالب (نصیب انتهایی همگی که به مثانه متصل میگردد) قرار می گیرد سوند حالب می گویند. سوند حالب دارنده خمیدگی به صورت سخن J انگلیسی میباشد و به همین برهان به آن سوند دبل جی نیز گفته می گردد. این سوند به جهت اعتقاد و باور از جریان داشتن ادرار از تمامی به مثانه در حالب قرار داده میگردد و قابلیت ماندگاری و به کارگیری از آن در بین ۳ هفته تا یک ماه وجود داراست، بعداز سپری شد این تایم کاتتر به وسیله پزشک معالج و با یک شغل جراحی سرپایی بیرون میگردد.
موردها مصرف سوند حالب
از این سوند در مفاد پایین استفاده میشود:
تنگی دیواره حالب
اشخاص دارنده عارضه فیبروز خلف صفاقی
بالا بودن وسعت سنگ تمامی
کتتر بسکت جهت بیرون کردن سنگ همگی گزینه به کارگیری قرار می گیرد. در واقع سوند بسکت از روش مثانه وارد حالب تحتانی گردیده و سنگ را گرفته و بیرون مینماید. این کار بوسیله جراح اورولوژیست اعمال می شود.
کتتر سیستوکت یا این که سیستوستومی طرز جراحیای میباشد که بوسیله دارای تخصص برای کسانی که دارنده تنگی مثانه و یا این که ضایعه نخاعی می باشند به کارگیری میشود. درین طرز دکتر معالج یک ترک بر روی مثانه تولید مینماید سپس کتتر را در آن وارد مینماید و فضا آن را بخیه میزند؛ با این عمل کاتتر در مکان خود اثبات می ماند. جراحت ناشی از این جراحی پس از ۱ ماه بهتر گردیده و مریض دیگر برای مصرف آب میوه و مایعات محدودیتی ندارد. محصول این کتتر از پلاستیک قابل انعطاف و بادوامی به اسم پلی وینیل کلراید (PVC)، لاستیک و مواد سیلیکونی میباشد.
از مزایای سیستوستومی میاقتدار به مورد ها تحت اشاره نمود:
عدم وجود محدودیت در مصرف مایعات و آب میوه؛
عدم گرفتاری در زمینه ی تخلیه کیسه ادراری؛
به مجاری ادراری زخم نمیزند؛
احتمال عفونت را معدود مینماید.
کاتتر ادراری دارنده رنگبندی و اندازههای متفاوت میباشد که در جدول تحت مشاهده می کنید:
به لوله انعطافپذیری از کالا پلاستیک که برای تغذیه، شستشوی معده، به چنگ آوردن محتوای معده برای تحقیقهای پزشکی و… گزینه استفاده قرار می گیرد سوند معده گفته می گردد. سوند معده از روش بینی بوسیله یک کارشناس به معده و مری منتقل میگردد و به کارگیری از این سوند فعلا میباشد.
مواقعی که در آن از سوند معده استفاده می شود عبارتاند از:
بیرون کردن محتویات معده و بررسی آن؛
تغذیه و رساندن دارو به مریض؛
رفع انسداد معده؛
ایفا کنتراست رادیولوژی برای تصویربرداری؛
عده ای که خلل بلع و هضم داراهستند (سکته مغزی، نوزاد نارس، مریض دارنده پارکینسون و . . .).
سوند رکتال جهت یاری به بیمارانی که در حیطه دستگاه گوارش اختلال داراهستند، گزینه به کار گیری قرار میگیرد. این سوند از مال مدیکال گرید با جداره قابل انعطاف و صاف میباشد و با قرارگیری در حوزه رکتوم به خروج گاز یا این که مواد دفعی امداد مینماید. این وسیله از تروماتیزه شدن عضو خودداری مینماید و دارنده سایزها و رنگهای مختلفی میباشد.
مواقعی که در آن از سوند رکتال به کار گیری میشود عبارتاند از:
بیرون کردن گازهای تن؛
دفع یبوست شدید؛
دارو درمانی؛
شستشو و معاینه؛
بعداز کار جراحی روده؛
رادیوگرافی از کولون.
لولهای تو خالی در اندازههای متعدد میباشد که با اتصال به ساکشن تیوب و با امداد مکش دستگاه، خون، ترشحات و… را تخلیه مینماید. از این وسیله برای تخلیه مایعات در فضاهای خرد مانند دهن به کارگیری مینمایند.
مواقعی که در آن از ساکشن کاتتر به کارگیری میشود عبارتاند از:
در هنگام اعمال کار جراحی دهن و دندان
تخلیه سریع نای و مفتوح کردن شیوه تنفسی
سوند مستمر و سوند کوتاه برهه زمانی (یک توشه مصرف)
بعضا از سوندها را میاقتدار برای کوتاه و بلند مقطع استفاده نمود و ماندنشان در تن مشکلی ساخت و ساز نمینماید. این نوع سوندها به اسم سوندهای همیشگی هم شناخته میشوند. بعضا دیگر از سوندها تنها برای به کارگیری کوتاه بازه زمانی و مواردی زیرا بعداز شغل جراحی گزینه به کارگیری قرار میگیرند. سوند فولی با اسم سوند همیشگی هم شناخته می شود و سوند ساکشن یک سوند کوتاه بازه زمانی و یک توشه مصرف میباشد.
از عوارض بارز به کارگیری از سوند عفونت مجاری ادراری میباشد که نگهداری بهداشتی و ردوبدل به موقع آن را امری حیاتی مینماید. در هنگام سونداژ رعایت بعضا از نکاتی می تواند احتمال عفونت را کاهش دهد مانند: استفاده از جاری کنندهها، گزینش سایز مطلوب سوند و به کارگیری از سوندهای کیفیت بالا.
یکی از دیگر از عوارض سوند این میباشد که قابلیت داراست بعداز جداسازی سوند از تن، مریض تا مدتی حس سوزش و درد در هنگام دفع داشته باشد. در صورتیکه پروسه جاگذاری و جداسازی سوند به صدق ایفا نشود ممکن میباشد به بافتها جراحت بزند و موجب درد و خون ریزی خواهد شد.
در شرایطی که بخواهیم درخصوص تفاوت سوندها کلام کنیم می بایست آنانرا به تعدادی تیم کلی تقسیم کنیم.
تفاوت در محل قرارگیری: متناسب با نوع بیماری محل قرارگیری سوند می تواند مجاری ادراری، معده، روده و… باشد.
تفاوت در دوران فرصت مصرف: بعضی از سوندها یکتوشه مصرف میباشند مانند سوند ساکشن، برخی دیگر کوتاه بازه زمانی میباشند مانند سوند نلاتون و بعضی دیگر بلند زمان میباشند مانند سوند فولی.
از حیث سایز: سایز سوندها با هم گوناگون میباشد و هریک کاربرد خاص خود را دارا هستند. همینطور سایزهای متفاوت رنگبندی های مختص خود داراهستند.
فرایند جاگذاری سوند
برای جاگذاری سوند فرایند پایین را می بایست در نوردید.
در بالا پیشابروش و نواحی دور و اطراف آن را با محلول ضدعفونی پاک میکنیم. طرز اصولی برای منزهسازی پیشابخط مش و نواحی محیط آن عالی میباشد به طور دورانی و از مجرای خروجی ادرار استارت گردد.
بعد سوند را به امداد ژلهای سرازیر کننده محلول در آب مانند لوبریکانت آغشته کرده و آن گاه از روش پیشابخط مش به باطن مثانه هدایت میکنیم.
درصورتیکه کاتتر گزینه استفاده شما از نوع فولی میباشد بعداز این که کاتتر وارد مثانه شد بالون را بسیار آهسته با ۱۰ سی سی آب مقطر مالامال می کنیم.
پس از اتمام شغل در شکل وجود ادرار در مثانه، از روش کاتتر به کیسه ادرار منتقل میگردد.
نتیجه
دراین مقاله راجعبه انواع سوند و هر آنچه که در زمینه ی سوند بایستی بدانید حرف کردیم. سوندها دارنده انواع و اقسام متفاوتی میباشند و هرمورد دارنده کارکرد مختلفی میباشند. در هنگام تنظیم سوند به غیر از مواقعی مانند نوع سوند، مارک، کمپانی تولید کننده و کارکرد آن، به سایز سوندی که تهیه و تنظیم میکنید هم توجه فرمایید.
شما میتوانید جهت تنظیم انواع سوندهای فولی، نلاتون، سوند کاندوم، سوند معده، سوند رکتال، ساکشن کتتر و حتی کیسه ادرار به وب سایت فروشگاه آنلاین لوازم پزشکی سپهر الماس پاسارگاد مراجعهکنید.
